Avrupa

Avrupada’ki Dost ; Saraybosna Gezi Rehberi

Saraybosna kapak foto

Bu zamana kadar gidip görmesem de hep “Dost şehir” diye andım Saraybosna’yı. Nitekim de öyleymiş… Gezmekten çok keyif aldığım, “Balkanların Kudüs’ü” olarak adlandırılıp üç büyük dinden insanlara ev sahipliği yapan bu dostane şehir son yüzyılda çok zor dönemler geçirmesine rağmen şu an dimdik ayakta durmaktadır. Türklere karşı pozitif ayrımcılığın yapıldığı Bosna Hersek’in başkenti Saraybosna Gezi Rehberi sizlerle…

*Bu yazı Saraybosna ve Bosna Hersek hakkında gezi rehberinden öte bir çok bilginin bulunduğu bir yazıdır. İçinde araç kiralama, para birimi vesaire gibi bilgiler bulunuyor. Eğer bunları okumak istemeden direkt gezi yazısını okumak isterseniz YEŞİL başlıkla yazılmış yere inebilirsiniz. Gezilecek yerler oradan itibaren başlamaktadır.

Instagram @ogulcantatar

Saraybosna’ya Gitmeden Önce Neler Yaptım? Saraybosna Gezisi İçin Ön Hazırlıklar

1) Bosna Hersek bildiğimiz gibi vizesiz bir şekilde seyahat edilebilen noktalardan bir tanesi. Bu özelliğiyle de Avrupa’da yer alan sınırlı başkentlerden. Vizesiz ülkelere giderken her zaman yaptığım şey kalacak yer rezervasyonumun İngilizce versiyonuyla beraber dönüş biletimin çıktısını almak oldu. Şu ana kadar vizesiz gezdiğim Ukrayna, Lübnan, Ürdün, Brezilya, Uruguay ve Arjantin’de hep bunları sormuşlardı. Hatta Ukrayna’da yarım saat kadar sorgu odasında kalmıştım ama Bosna Hersek’e girişte bunu hiç sormadılar ve çok hızlı bir şekilde ülkeye giriş yaptım.

2) Birkaç kaynak kitap, kitapçık ve yazı aldım.* İlber Ortaylı Seyahatnamesi kitabının 99-102 sayfaları arasında Bosna Hersek’ten bahsediyor. Bunun haricinde ufak bir cep gezi rehberi olan Pozitif Yayın Evi’nden çıkan Thomas Cook Saraybosna Şehir Rehberi edindim. Doğrusunu söylemek gerekirse muhteşem bir seyahat rehberi olmasa da gidilecek spesifik noktalarla beraber yararlı haritaların bulunduğu hoş ve portatif olması çok işime yaradı. Ve bu linkten ve bu linkten indirdiğim İngilizce gezi rehberleri de işime yaradı. Çıktısını alıp şehirde çantamda bununla dolaştım.

*Farklı renkle yazılmış yerlere tıklarsanız bahsi geçen yayınlara ulaşabilirsiniz.

3) TOURMAG Turizm Dergisi Editörü olarak gittiğim için bana özel rehber ayarlanmıştı ancak siz de bu şehri ÜCRETSİZ REHBER ile gezmek isterseniz Free Walking Tour’lara katılabilirsiniz. Detaylı bilgi için http://www.sarajevowalkingtours.com/ . Eğer bana rehberlik yapan kişiden ücretli bir şekilde destek almak isterseniz de bana mail atabilirsiniz. ogulcan@doyasiyagez.com

4) Hava durumu kontrolü çok önemli. Burada bir yağmur yağıyor bir güneş açıyor. Mutlaka hava durumu kontrolünüzü yapın. Biz 25 dereceyi de gördük 9 derecede yağmuru da. Gerçekten çok değişik bir havası var buranın.

Saraybosna Hakkında Bilgiler ve Saraybosna Tavsiyeleri

 

Saraybosna ucuz bir şehir mi? Bosna Hersek ucuz bir ülke mi?

Buraya turistik ziyaretiniz sırasında su, çay, soda gibi içeceklere vereceğiniz paralar haricinde neredeyse diğer her şeye daha az para harcayacaksınız. Örneğin meşhur bir köftecide 14 liraya rahatça doyabilirsiniz. 15 liraya şehrin en turistik noktalarında nargile içebilirsiniz. Dizel yakıtın fiyatı 4 TL’nin altında.

Şehrin göbeğindeki hosteller gecelik 15-20 TL civarında. Ortalama çift kişilik oteller de gecelik 70-80 TL civarında. Avrupa’nın bir çok noktasına göre çok ucuz diyebiliriz burası için.

Bosna Hersek ve Karadağ’a hangi para birimiyle gelmeli? Tabiki de Euro! İsterseniz videoyu izleyebilirsiniz. Bir iki tavsiye verdim 🙂

Bosna Hersek’te Telefon Hattı Almak

4.5 G’nin geçerli olmadığı Bosna Hersek’te konuşmak ve internet için hat almak çok pahalı. 4 GB internet ve biraz konuşma için bize teklif edilen sim kart ücreti TL olarak 60 TL yapıyordu. Çoğu mekanda wi-fi var. Benim işim bile internet üzerinden olmasına rağmen o parayı vermeye kıyamadım. Mekanlarda internete bağlanabilirsiniz. 60 TL az değil 🙂

 

Saraybosna’da Araç Kiralamak

Şu ana kadar gittiğim tüm şehirlerde hep kurumsal firmalardan araç kiraladım. Hepsinden de memnun kaldım. Ancak ilk defa yurt dışında araç kiraladım ve bu deneyimimi harfi harfiyen sizlere aktaracağım.

İlk olarak AVIS’in internet sitesini ziyaret ettim. 22 yaşında olduğum için hem bana yüksek fiyat verdiler hem de ben aracı şehir merkezinde kiralamak isterken onlar bana havaalanında arabayı verebileceklerini söylediler. Neredeyse araç kiralamaktan vazgeçiyordum ki Mahir adında birinin telefon numarasını annemin bir arkadaşından aldım. Kendisi bir araç kiralama şirketinde çalışıyormuş. Kendisinden 2.5 günlük araç fiyatı sordum. Normalde kurumsal firmalar iki günü iki saat bile geçse 3 günlük ücret alıyor ama Mahir Bey sağolsun bana özel fiyat da verdi.

Kiraladığım araç 120.000 kilometrede 2010 model dizel manuel bir polo idi. Üstelik aracın bir çok yerinde de vuruklar vardı. Ancak kiralayabileceğim en ucuz araç bu olduğu için ben bunu seçtim. Bir de Saraybosna’dan Mostar’a oradan Kotor ve tekrar Saraybsona’ya geleceğim için toplamda 800 kilometre yol yapacaktım. Kendisi bana sınırsız kilometre de verdi. Toplamda araca 80 Euro verdik. Kartımdan herhangi bir provizyon çekilmedi ya da herhangi ekstra bir ücret ödemedik. Hiçbir şekilde başım ağrımadı. Belki 25 yaşının üstünde olsam kurumsal firmayla aynı fiyata gelirdi ama hiç provizyon çekilmemesi, güleryüzlü bir hizmet vesayre hep beni mutlu etti. Buradan araç kiralamak isteyenler bana mail atabilir Mahir Bey ile iletişime geçip numaranızı ona iletebilirim (ogulcan@doyasiyagez.com)

Bu yazıyı yazdıktan sonra da gözlüğümü araçta unuttuğumu farkettim. Tabi İstanbul’a dönmüştüm. Mahir Bey’e yazdım ve gözlüğü aracın içinde bulup bana haber verdi. Yakın tarihte Saraybosna’ya gidecek olan bir arkadaşım benim için ona uğrayıp getirecek 🙂

Saraybosna’dan Araç ile Mostar’a Gitmek ve Bosna Hersek Yolları ve Benzin

Saraybosna ile Mostar şehri arasında 125 kilometre mesafe var. Türkiye’de olsa ortalama bir saatte gidilebilecek bir yol ancak burada yaklaşık iki saatte gidiliyor. Herhangi bir bölünmüş yol olmayışı ve yolların biraz virajlı olmasından ötürü hızını 60-90 kilometre arasında değişecektir. Bir de güzel manzaralarda durup fotoğraf ve video için mola verirseniz bu yolculuğun iki saati geçmesi içten bile değil. Denendi!  (Ben Mostar’dan Karadağ’a araçla devam ettim, o konuda sorusu olan varsa Instagram’dan bana ulaşabilir @ogulcantatar) İletişim

Instagram @ogulcantatar

saraybosnadan mostar ve kotora nasil gidilir

saraybosnadan mostar ve kotora nasil gidilir

Bosna Hersek 1996 yılında çıktığı savaştan sonra kendini hızla yenilese de şu an yollar konusunda çok fırın ekmek yemesi lazım. Ancak çok hızlı çalışıyorlar. Her 20 kilometrede bir neredeyse yol yapım çalışmasına şahit olduk. Şimdilerde burada araç kiralayıp gezecekseniz kendinizi Türkiye’de gibi düşünmeyin. Ortalama hızınızın yukarıda dediğim gibi 60-90 arasında değişeceğini ve verilen ufak molaları da hesaba katın. Ben kullandığım 800 kilometre yol boyunca sadece iki ya da üç kez 120km/h hıza ulaştım. Onun haricinde hep düşük hızla gittim.

Bosna Hersek’te benzin ve dizel ucuz. Eğer imkanınız varsa yakıtınızı şehir merkezilerine yakın olan noktalardan alın. Fiyatlar değişiyor.

Aşağıdaki videoda Bosna Hersek’in viraj dolu yollarını görebilirsiniz. Videoyu araç kullanırken çektiğim için biraz titrek oldu. Ve video 7 dakika. Sadece bir fikir sahibi olmanız için kısa bir kesitini izleyebilirsiniz.

Saraybosna Havaalanı’ndan Şehir Merkezine Ulaşım

saraybosna havaalani sehir merkezi ulasim 2

Instagram @ogulcantatar

Ne yazık ki internette yer olun çoğu Türk Blog’ta tek ulaşımın taksi olduğu yazıyor! Halbuki havaalanından şehre otobüs ile ulaşım mevcut. Her inen uçağın ardından bir özel otobüs 9 kilometrelik yolu sizi 5 KM’ye şehir merkezine götürüyor. Dilerseniz bileti gidiş-dönüş alabilirsiniz. Eğer öyle alırsanız 8 KM ödersiniz ve 2 KM cebinizde kalır. Otobüsle son durakta inerseniz Baş Çarşı’nın ırmak kenarında inmiş olursunuz. Yaklaşık 3 dakikada sebile ulaşabilirsiniz.

saraybosna havaalani sehir merkezi ulasim

Instagram @ogulcantatar

Eğer taksiyle ulaşım sağlarsanız da taksimetre 15 KM yazıyor. Taksiler sizden fazla ücret talep ederse taksimetrenin 15 KM yazdığını bildiğinizi belirtin. İlk önce yok deseler de müşteriler gittikten sonra sizi 15 KM’ye götürürler.

Saraybosna’da Akşamları Ne Yapılır?

Biz maalesef gece kulübüne çıkmadığımız için bu konuda yardımcı olamıyorum. Fakat Başçarşı içerisinde çok güzel bir kafe var. Müşterilerinin çoğunu gençler oluşturuyor. Birbirine yakın bir çok masada nargile, çay ve kahve içiliyor. Biz bir nargile iki kahve için 16 KM ödedik. Mekanın adı DAMASK. Bunun haricinde daha hareketli şeyler arıyorsanız şehrin batı yakasına doğru devam etmelisiniz.

Aşağıdaki videoda Damask Nargile Kafe’den çektiğim bir kesidi görebilirsiniz

Instagram @ogulcantatar

Saraybsona’da Gezilecek Yerler

Saraybosna tahminlerimizin üstünde gezilecek güzel noktalara sahipti. Gezilecek çoğu yer ya Osmanlı İmparatorluğu’ndan kalma ya da 1992-1995 yılları arasında gerçekleşen saldırılardan geriye kalan özel noktalar. Bu yazımda sizlelere Saraybosna’da gezilecek neredeyse her noktayı anlatmaya çalışacağım. Muhtemelen bu şehre ayıracağınız gün sayısı 2-3 olacağı için her noktayı gezemeyeceksiniz ama içlerinden seçmek size kalmış. Ayrıca yazı içerisinde araç kiralamaya da bahsettim. Eğer araç kiralarsanız daha rahat gezersiniz.

Bascarjiya Bölgesinde Gezilecek Yerler

“Bascarsija” adından da rahat bir şekilde anlaşıldığı gibi “Baş Çarşı”anlamına geliyor.  Saraybosna yüzlerce yıldır yaşamın devam ettiği bir yerleşim yeri olsa da buranın şehirleşmesi Osmanlı İmparatorluğu zamanında gerçekleşti. Baş Çarşı da bu zamanlarda kurulan üstü açık bir çarşıdır. Merkezi buluşma noktasının sebil (Orijinal adıyla Sebilj) olduğu Baş Çarşı’da gezilecek bir çok nokta var. İşte başlıyoruz!

Sebilj ve Bosanska Kafa!

Şehri gezmeye Sebil’den başladık. Daha önce fotoğraflarını gördüğümüz bu meşhur sebil şu an orijinal yerinde ancak orijinal haliyle değil. Çok restorasyon görmüş ve aslında bu açıkça belli oluyor. Tarihi dokusu bozulsa da yine de mutlaka gezilip görülmeli. Bosanska Kafa da aslında Boşnak Kahvesi demek. Bildiğimiz Türk Kahvesi ancak burada servis şekli bizimkinden daha farklı. Burada “şekerli” “sade” gibi sipariş verilmiyor. Aynı Türkiye’de çay içerken şeker de yanında geliyor ya, burada da kıtlama şeker kahvenin yanında geliyor. İsterseniz kahvenize atıyorsunuz. Biz şekersiz içtiğimiz için bunu deneyemedik ama çoğu kişi kahvesini öyle içiyor. Sebilj etrafında bir çok kafe mevcut. Biz Sebilj’e çok yakın bir noktada ama ara sokakta olan “Nafaka” diye bir kafeyi tercih ettik. Nafaka’nın Boşnakça önemli bir anlamı da var. Bizde herkesin “Kader”i varsa Bosna Hersek’te de herkesin “Nafaka”sı var derlermiş. Bu şirin kafeyi ziyaret edin derim. Çok turistik bir alan içerisinde yerel kalmış özel noktalardan birisi…

NAFAKA KAFE

061 214 254

Ul. Luledina br.7

Vl. A. Ajdinovic

Bakırcılar Caddesi / Ulica Kazandziluk

Sebilj’den hemen aşağıya doğru inince sol tarafta kalan bu cadde Baş Çarşı’nın mutlaka ziyaret edilmesi gereken caddelerinden biri olarak düşünüyorum. Bu caddede yer alan dükkanların çoğu el yapımı hediyelik eşyalar satmakta. Diğer caddelerde Asya ülkelerinden ithal edilen farbrikasyon ürünler satılırken burası tamamen el yapımı satıyor. Caddenin Sebilj tarafından giriş yapıp diğer tarafından çıkış yaparsanız da meşhur köftecilerin olduğu Bravadziluk Caddesi’ne çıkarsınız.

Bakırcılar Caddesi olan Kazandziluk’ta çektiğim videoyu aşağıda izleyebilirsiniz.

Bravadziluk Caddesi Petica Köftecisi

Yaptığımız araştırmalar ve yediğimiz köfteler sonucu buranın bizim için en lezzetli yer olduğuna karar verdik. “Kesin buraya gelin” demiyoruz tabi damak tadı kişiden kişiye değişir ancak bize göre burası çok lezzetliydi. 200 gram köfte porsiyonu içerisinde bir çok lezzetli ekmek, biraz doğranmış kuru soğan ve 10 adet köfte var. Normal açlıkta birisi için doyurucu bir porsiyon. Ancak buraya çok aç geliyorsanız 300 gram bile yenir. Köfte haricinde biz bir de hamburgerini denedik.  Hamburger bizdeki gibi iki ekmek arasına bir et olarak gelmiyor. Eti ayrı geliyor ve ekmeği de siz kendiniz kese kese yiyorsunuz. İkisi de ayrı güzeldi. Ama ilk defa yiyecek birisi için tabi Cevapcici’yi öneririm. Yani köfteyi.

Köfteci’de çektiğim videoyu aşağıda izleyebilirsiniz.

Köftecinin o güzel ekmekleri nereden geliyor? İşte o güzel fırını da ziyaret ettik. Videoyu aşağıda izleyebilirsiniz.

Bravadziluk Caddesi’nde Başka Ne Yenir İçilir?

Bu cadde şehrin en turistik noktalarından birisi. Bir çok da Türk Restoranı var. Soğan Dolması’ndan turun Rize Çayı’na kadar her şeyi bulabilirsiniz. Fakat yerel lezzetleri tatmak gerek diye düşünüyorum. Burada yediğimiz Trileçe de çok güzeldi. Eğer imkanınız varsa, kalabalık bir grupla geliyorsanız çok çeşit tatlı söyleyip hepsinin tadına bakın. Gerçekten çok lezzetliler. Tatmanız gereken bir diğer önemli lezzet ise kuşkusuz Boşnak Böreği.

Saraybosna Bravadzliuk Caddesi’nde Boşnak Böreği

Ayrı bir başlık açmak istedim çünkü söylemek istediklerim var! Doğrusunu söylemek gerekirse farklı noktalarda yediğim kıymalı böreği beğenmedim. Nedenine gelecek olursak kıymasının çok bol olması benim damak tadıma pek uygun gelmedi. Ancak ıspanaklı ve peynirli börekler gerçekten muhteşemdi. Bosna Börekçisi’nde yediğimiz börekten biz memnun kaldık. Eğer damak tadım az kıymalı böreğe alışmasaydı eminim kıymalıyı da çok severdim çünkü hamuru çıtır çıtır. Porsiyon böreğin fiyatı 2.5 KM (BAM) civarı. Yani aşağı yukarı 5 TL yapıyor ve normal bir birey için doyurucu bir sabah kahvaltısı diyebilirim. Dilerseniz paket yapıp Türkiye’ye de götürebilirsiniz. Ben özel istek üzerine Hürriyet Gazetesi yazarı İsmail Er ağabeyime özel bir paket yaptırdım 🙂 !

Egipat Dondurmacısı

egipat dondurmaci

Instagram @ogulcantatar

Penelope Cruz’un Saraybosna’ya gelmesine sebep olan dondurmacı!

Saraybosna’da yiyeceğiniz dondurmaların kıvamı alışık olduğumuz dondurmalara göre biraz daha farklı. Burada sanki daha yumuşak, krem gibi yapıyorlar.

Fotoğrafta beni öpen Ana Hanım da Saraybosna’nın en eski dondurmacılarından birisi. Egipat isimli dükkanında yıllardır aynı yerde dondurma satıyor.
Bu mütevazi dükkanın en önemli müşterilerinden biri de Penelope Cruz ve ailesiymiş. Hatta Penelope Cruz burada bir kez dondurma yedikten sonra sadece dondurma yemek için Hırvatistan’da bir seyahatteyken yine buraya gelip dondurmasını yemiş.

Çok da samimi birisi, fotoğraftan anlaşılıyordur herhalde!

Galatasaray’ın İlk Gol Kralı Olan Tarık Hodzic’in Yeri

tarık hodzic

Galatasaray’ın ilk gol kralı olan Tarık Hodzic’in Galatasaray adında bir kebab salonu var. Bizim mutfağımızı bulabileceğiniz bu mekanda Tarık Hodzic ile karşılaşabilirsiniz.

tarık hodzic

Hoş ve Lüks Bir Mekan ; Dveri

Dveri “Kapı” anlamına geliyor. Mekanın kapısı da öyle ki içeriden aynı anda sadece bir kişi girebilir. Herkesin dikkatini çekebilen bir mekan olmasa da mutlaka rezervasyon gerektiren özel ve küçük bir mekan. Biraz fiyatı yüksek olsa da romantik bir yemek için seçilebilir. Alkolsüz kişi başı 60-80 TL civarına rahatça doyabilirsiniz. Bence burası bir kez olsun ziyaret edilmeli. Ben beğendim.

dveri saraybosna

instagram @ogulcantatar

 

Instagram @ogulcantatar

Saraybosna’da Mutlaka Gitmeniz gereken yerler

1) Kültürlerin birleştiği noktayı ziyaret edin.

Saraybosna şehri hem Osmanlı İmparatorluğu hem de Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’ndan çok etkilenmiş bir şehir. Siz de bu sınır noktasına gelerek şehrin birden nasıl değiştiğine tanık olabilirsiniz. Ayrıca bu sınıra çok yakın bir noktada olan Egipat Dondurmacısında dondurma yiyin! Penelope Cruz bile sadece burada dondurma yemek için kilometrelerce yol katetmiş.

Instagram@ogulcantatar

2) 1. Dünya Savaşı’nın Şahidi Latin Köprüsü’nü Ziyaret Edin!

Köprü Miljacka ırmağı boyunca yer alan köprülerden en önemlisi. Çünkü 1914 yılında 1. Dünya Savaşı’nın başlamasına sebep olan suikastın gerçekleştiği köprü olarak biliniyor.

Köprü hakkında detaylı bilgiyi videoda verdim, izleyebilirsiniz.

3) City Hall’u Ziyaret Edin

1992 yılında yanan şehir kütüphanesi şu an eski şehir yerinde olan tek belediye binası. Buranın tekrar inşası Bosna Hersek’in tekrar yükselmesi anlamına da geliyor. Burası hakkında çok da garip bir hikaye var. Videoda anlattım, izleyebilirsiniz.

4) Mahallelere çıkıp Saraybosna’ya bakın

Saraybosna da aynı bizde olduğu gibi mahallelere ayrılmış bir şehir. Üstelik bizdeki mahalle kelimesi onlarda da mahalle olarak kullanılıyor. Mahalleler burada yüksek tepelere konumlanmış ve şehri panoramik olarak gören yerdeler. Ben de sizin için bir video çektim, aşağıda izleyebilirsiniz.

 

5) Vrelo Bosne’ye Gidin

Şehrin biraz uzağında yer alsa da muhteşem bir coğrafya. Yeşilin adeta her rengi burada mevcut. Buraya gelip kafa dinleyebilirsiniz. Ayrıca normal gittiğiniz parklardan çok farklı bir yer.

6) Umut Tüneli’ni ziyaret edin.

1992’de başlayan savaşta şehir uzun süre kuşatma altında kaldı. Umut Tüneli de bu şehirde yaşayan Bosna Hersek’liler için tek sığınak oldu. Saraybosna Havaalanı’nın hemen arkasında ziyaret edilebilen bir müze olan Umut Tüneli’ni mutlaka ziyaret etmelisiniz.

7) İnsanlık Suçları Müzesi ve Mezarlıklar

1992 yılında hayatını kaybetmiş insanların mezarlarını mutlaka ziyaret edip hatırlamak gerekli. Ayrıca bu katliamların nasıl gerçekleştiğini anlatan sürekli sergiler veya müzeler de var.

Saraybosna ziyaretinde şehir merkezinde mutlaka ziyaret etmeniz gereken önemli yapılar ise;

Aşkenazi Sinagog’u

Kutsal Ana Cemaat Kilisesi

İsa’nın Kalbi Kilisesi

Alifakovac Mezarlığı

Başçarşı

Yahudi Mezarlığı

Aziz Katolik Kilisesi

Gazi Hüsrev Bey Cami

Ebedi Ateş

İmparator Cami

Ortodoks Kilisesi

Eski Yahudi Tapınağı Şimdiki Galeri …

Teşekkür Ederim!

  1. Bu seyahatimde bana sosyal medya üzerinden sorular sorarak beni bu yazıyı daha detaylı yazmaya teşvik eden herkese çok teşekkür ederim. Yazıların okunuyor ve takip ediliyor olması sanırsam en önemli güç kaynaklarımdan birisi.
  2. Araç kiralama konusunda tereddüte düşmüşken bana tavsiyeler verip doğru yerden kiralamama yardımcı olan Bülent Adaş’a teşekkür ederim.
  3. Bu gezi yazısını yazmamda büyük etkisi olan Saraybosna Turizm Ofisi’ne teşekkür ederim.
  4. Seyahatte yanımda olan Rabia Çeçen’e teşekkür ederim.

Eğer siz de yazıdan keyif aldıysanız ya da bir şekilde işinize yaradıysa bana bunu iletirseniz çok memnun olurum. Mail ogulcan@doyasiyagez.com ya da Instagram @ogulcantatar.

Instagram’a Beklerim!

Her gün spontane bir şekilde çektiğim fotoğrafların altına kısa açıklayıcı yazılar yazıyorum. Sizi de bu hesaba beklerim!

Instagram @ogulcantatar

 

Instagram @ogulcantatar

 

>

Çok Popüler!

Yukarı